Brandende Kwestie: 'We moeten terug naar de tekentafel'

'Veel wijst erop dat we op allerlei terreinen de weg kwijt zijn. Het marktdenken heeft alle segementen van onze samenleving in zijn greep. We lijken niet meer op een andere manier te kunnen denken dan in termen van marketing, product, consument en winst. Gek genoeg zelfs in de kerk.

Bron: Het Financieele Dagblad, 24 december 2011 Tekst: Michiel Goudswaard


We moeten terug naar de tekentafel
Politiek partijen zijn tot op het bot verdeeld of bezig zichzelf opnieuw uit te vinden. De peilingen lijken meer van invloed op het handelen van van politici dan een heldere visie op wat onze samenleving nodig heeft. In het onderwijs heeft men de afgelopen jaren meer energie gestoken in het management, zo lijkt het, dan in de vraag waarmee een nieuwe generatie moet worden toegerust. ook in de gezondheidszorg is men meer bezig met organisatievraagstukkendan met netere en effectievere zorg voor patienten.
In het bedrijfsleven is het niet anders. Banken zijn door hun eenzijdige aandacht voor groei en winstgevendheid vergeten waartoe zij ooit in het leven werden geroepen, namelijk zorgen dat anderen tot ontplooing kunnen komen.
het lijkt wel alsof wij onszelf gevangen hebben in paradigma's waar we niet meer uitkomen, in die leven we in een bezette tijd. We moeten daarom terug naar de tekentafel. maar wat kan ons helpen bij het vinden van een uitweg uit de impasse waarin we elkaar hebben vastgezet?
In mijn ogen zou die uitweg wel eens gevonden kunnen worden in datgene wat al even oud is als de mensheid zelf. En dat is het vertellen van goede verhalen. Dat zijn we verleerd omdat het op het eerste gezicht niet meteen te verzilveren is in nut.
Maar goede verhalen kunnen helpen ons attent te maken op zaken die we niet voor mogelijk houden. In een goed verhaal kan nu eenmaal meer dan in de realiteit van alledag. Het Bijbelverhaal, mits ontdaan van al het dogmatische en moraliserende stof dat erop is komen te liggen, is zo'n verhaal. een verhaal waarin wordt gezocht naar wat een mens nu eignelijk tot mens maakt.
Het telkens weer terugkerende thema van de Bijbel is 'uittocht'. Mensen worden weggeroepen uit een situatie waarin ze niet tot hun recht kunnen komen. Zekerheden moeten worden losgelaten om meer mens te worden. Zo komen mensen in beweging in leven en denken. Cynisme maakt plaats voor de hoop da thet ook anders kan.
Het kerstverhaal is daarvan een mooi voorbeeld. Onze gesloten wereld wordt opengebroken door een woord van de andere kant in de gestalte van een kwetsbaar kind. Dat woord stelt mij voor de vraag wie ik ben en welke rol ikzelf zou kunnen spelen in het menselijker maken van deze wereld.'